Telekomünikasyon ve İstihbarat Alanına İlişkin Düzenlemeler

Telekomünikasyon ve internet teknik ve anlık istihbarat toplamada stratejik alanlar olarak görüldüğünden bu alanlardaki denetimin güçlendirilmesi amacıyla değişikliklere gidildi.

5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun’da değişiklikler yapıldı ve Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı (TİB) kapatılıp, personeli ve yetkileri Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’na (BTİK) devredildi (KHK 671 md. 20-23). Özellikle erişimin engellenmesi ile ilgili kararlarla gündeme gelse de topladığı verileri devletin iç güvenliğe ilişkin faaliyet yürüten kurumları JGK, MİT ve EGM ile paylaşan TİB’in kapatılmasıyla birlikte bu alandaki tüm yetkiler BTİK’te toplanmış oldu.

2559 sayılı Polis Vazife ve Salâhiyet Kanunu’nda yapılan değişiklikle telekomünikasyon yoluyla yapılan iletişime ilişkin işlemler ile 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu kapsamında yapılacak dinlemelerin, BTİK bünyesinde tek bir merkezden yürütülmesi kararlaştırıldı (KHK 671 md. 24). Ayrıca 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’na çeşitli fıkralar eklendi. Kurumun başbakanlığın tedbir taleplerini iki saat içerisinde işleme koyması (işleme konmasından sonra yirmidört saat içinde sulh ceza hâkiminin onayına sunması) kararlaştırıldı (KHK 671 md. 25). Bu uygulama ile hâkim kararını kırksekiz saat içinde açıklayacak, aksi halde karar kendiliğinden kalkacaktır. Kurumun ilgili yerlerden bilgi, belge, veri ve kayıtları alabilmesi; arşivlerden, elektronik bilgi işlem merkezlerinden ve iletişim altyapısından yararlanabilmesi ve bu kapsamda diğer gerekli önlemleri alabilmesi veya aldırabilmesi; kurumun görevi kapsamında gerçek, özel veya kamu hukukuna tabi tüzel kişiliklerden konusuna ilişkin her türlü bilgiyi talep edebilmesi; bu bağlamdaki gerçek ve tüzel kişilerin tabi oldukları mevzuat hükümlerini gerekçe göstermek suretiyle yerine getirmekten kaçınamayacağı, aksi halde yaptırım uygulanması hükme bağlandı (KHK 671 md. 25).

2559 sayılı kanunda yapılan bir başka önemli düzenleme polisin sanal ortamda işlenen suçlarda, yetkili Cumhuriyet başsavcılığının tespiti amacıyla, internet abonelerine ait kimlik bilgilerine ulaşmaya, sanal ortamda araştırma yapmaya yetkili kılınması. Erişim sağlayıcıları, yer sağlayıcıları ve içerik sağlayıcıları talep edilen bu bilgileri kolluğun bu suçlarla mücadele için oluşturduğu birimine bildirmekle mükellef kılındı (KHK 680 md. 27).

Yine 2559 sayılı kanunda ilgili maddedeki “yazılı suçların işlenmesinin önlenmesi amacıyla, hâkim kararı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Emniyet Genel Müdürü’nün veya İstihbarat Dairesi Başkanının” ibaresi “yazılı suçlar ile bilişim suçlarının işlenmesinin önlenmesi amacıyla hâkim kararı veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Emniyet Genel Müdürünün, EGM İstihbarat Dairesi Başkanının veya bilişim suçlarıyla sınırlı olmak üzere bilişim suçları ile ilgili daire başkanının” şeklinde değiştirildi, aynı fıkraya “telekomünikasyon yoluyla yapılan iletişim” ibaresinden sonra gelmek üzere “veya internet bağlantı adresleriyle internet kaynakları arasındaki veri trafiği ile iletilen veriler” ibaresi eklendi (KHK 680 md. 28). Yine aynı fıkrada yer alan “veya iletişim bağlantısını” ibaresi “ilgili internet bağlantı adresi veya bağlantıyı” şeklinde düzenlendi.

1.13.a
Telekomünikasyon ve İstihbarat Alanına İlişkin Düzenlemeler